మోదీ దౌత్యానికి బ్రిక్స్ వేదికగా కొత్త బలం.
* పుతిన్, జిన్పింగ్తో కలిసి నవ్విన ప్రధాని.
* ఒకే ఫొటోతో ప్రపంచానికి బలమైన సందేశం.
* భారత్, రష్యా, చైనా మధ్య సమన్వయంపై ఆసక్తి.
* ఢిల్లీ బ్రిక్స్ సదస్సుపై ప్రపంచం చూపు.
* వాణిజ్యం, కరెన్సీ, గ్లోబల్ సౌత్ అంశాలపై కీలక చర్చలు.
న్యూఢిల్లీ, మహా:
ఢిల్లీలోని భారత్ మండపంలో జరుగుతున్న బ్రిక్స్ శిఖరాగ్ర సదస్సు అంతర్జాతీయంగా ప్రత్యేక ఆకర్షణగా మారింది. ప్రధానమంత్రి నరేంద్ర మోదీ నాయకత్వంలో జరుగుతున్న ఈ సమావేశానికి చైనా అధ్యక్షుడు షీ జిన్పింగ్, రష్యా అధ్యక్షుడు వ్లాదిమిర్ పుతిన్తోపాటు బ్రిక్స్ సభ్య దేశాల నేతలు హాజరయ్యారు. ప్రపంచ రాజకీయ, ఆర్థిక పరిణామాల నేపథ్యంలో భారత్, రష్యా, చైనా నేతలు ఒకే వేదికపై కనిపించడం అంతర్జాతీయంగా చర్చనీయాంశంగా మారింది.
సదస్సు తొలిరోజే ప్రధాని మోదీ, పుతిన్, షీ జిన్పింగ్ పరస్పరం చేతులు కలుపుతూ చిరునవ్వులు చిందించిన దృశ్యం ప్రత్యేకంగా నిలిచింది. ఈ సందర్భంగా మోదీ ఆ దృశ్యాన్ని సామాజిక మాధ్యమాల్లో పంచుకోవడంతో విస్తృతంగా చర్చకు వచ్చింది. భారత్, రష్యా, చైనా మధ్య ఉన్న సంబంధాలను ఒకే ఫొటో ప్రతిబింబిస్తోందంటూ పలువురు నెటిజన్లు స్పందించారు. ముఖ్యంగా మూడు దేశాల మధ్య వ్యూహాత్మక సమన్వయం అంతర్జాతీయ రాజకీయాల్లో ఎలాంటి ప్రభావం చూపనుందన్న చర్చకు ఈ దృశ్యం మరింత ఊతమిచ్చింది.
బ్రిక్స్ విస్తరిస్తున్న నేపథ్యంలో ఈ సదస్సుకు అంతర్జాతీయ ప్రాధాన్యం మరింత పెరిగింది. అభివృద్ధి చెందుతున్న దేశాలకు ప్రపంచ నిర్ణయాల రూపకల్పనలో మరింత ప్రాతినిధ్యం కల్పించడం, అంతర్జాతీయ ఆర్థిక వ్యవస్థలో సమాన అవకాశాలు కల్పించడం, వాణిజ్య సంబంధాలను బలోపేతం చేయడం వంటి అంశాలు ప్రధాన చర్చలుగా నిలిచాయి. గ్లోబల్ సౌత్ దేశాలు ప్రపంచ ఆర్థిక వ్యవస్థలో తమ వాటాకు అనుగుణంగా నిర్ణయ ప్రక్రియలో భాగస్వామ్యం కావాలన్న డిమాండ్ కూడా సదస్సులో ప్రాధాన్యం సంతరించుకుంది.
అంతర్జాతీయ వాణిజ్యంలో అమెరికా డాలర్ ఆధిపత్యం, సభ్య దేశాల మధ్య స్థానిక కరెన్సీల వినియోగం, చెల్లింపుల వ్యవస్థలను మరింత సులభతరం చేయడం వంటి అంశాలు కూడా బ్రిక్స్ చర్చల్లో కీలకంగా మారాయి. అయితే డాలర్కు ప్రత్యామ్నాయంగా ఒకే కరెన్సీని బ్రిక్స్ ఏర్పాటు చేస్తోందన్న ప్రచారానికి భిన్నంగా, ప్రస్తుతం ప్రధానంగా స్థానిక కరెన్సీల్లో వాణిజ్యం, సరిహద్దు చెల్లింపుల వ్యవస్థలను బలోపేతం చేయడంపైనే చర్చలు సాగుతున్నాయి.
ఎగుమతులు, దిగుమతుల విషయంలో సభ్య దేశాల మధ్య సహకారాన్ని పెంచడం, వాణిజ్య అడ్డంకులను తగ్గించడం, పెట్టుబడులకు మరిన్ని అవకాశాలు కల్పించడం వంటి అంశాలపైనా చర్చలు జరుగుతున్నాయి. ప్రపంచ వాణిజ్యంలో అభివృద్ధి చెందుతున్న దేశాల పాత్ర పెరుగుతున్న నేపథ్యంలో బ్రిక్స్ ఆర్థిక సహకారానికి మరింత ప్రాధాన్యం ఇవ్వాలని భావిస్తోంది.
భారత్–చైనా సంబంధాల్లో ఇటీవలి కాలంలో చోటుచేసుకున్న పరిణామాలు, భారత్–రష్యా సంప్రదాయ మైత్రి, పాశ్చాత్య దేశాలతో భారత్ కొనసాగిస్తున్న సంబంధాలు కూడా ఈ సదస్సు నేపథ్యంలో అంతర్జాతీయ విశ్లేషణకు కారణమయ్యాయి. అయితే భారత్ తన విదేశాంగ విధానంలో ఏ ఒక్క కూటమికీ పరిమితం కాకుండా.. జాతీయ ప్రయోజనాల ఆధారంగా అన్ని ప్రధాన శక్తులతో సంబంధాలను కొనసాగిస్తోంది. అదే సమయంలో బ్రిక్స్ను ఏ దేశానికీ వ్యతిరేకమైన వేదికగా కాకుండా అభివృద్ధి చెందుతున్న దేశాల సహకార వేదికగా భారత్ అభివర్ణిస్తోంది.
మోదీ నాయకత్వంలో ఢిల్లీలో జరుగుతున్న సదస్సుపై అమెరికా, ఐరోపా దేశాల మీడియా కూడా విస్తృతంగా దృష్టి సారించింది. బ్రిక్స్ విస్తరణ, భారత్–రష్యా–చైనా సంబంధాలు, ప్రపంచ వాణిజ్యంలో మారుతున్న సమీకరణాలు, గ్లోబల్ సౌత్ ప్రాధాన్యం వంటి అంశాలపై అంతర్జాతీయంగా చర్చ జరుగుతోంది. ముఖ్యంగా బ్రిక్స్ దేశాల ఆర్థిక బలం పెరుగుతున్న నేపథ్యంలో భవిష్యత్తులో ప్రపంచ వ్యవస్థపై ఈ వేదిక ప్రభావం ఎంతవరకు ఉంటుందన్నది పరిశీలకుల్లో ఆసక్తి రేకెత్తిస్తోంది.
ఇదే సమయంలో ప్రధాని మోదీ “బ్రిక్స్ ఎవరికీ వ్యతిరేకం కాదు.. అందరినీ కలుపుకుని ముందుకు సాగుతుంది” అన్న సందేశం ఇవ్వడం ద్వారా భారత వైఖరిని స్పష్టం చేశారు. ప్రపంచంలోని వివిధ దేశాల మధ్య సహకారం, పరస్పర గౌరవం, సమాన ప్రాతినిధ్యమే తమ లక్ష్యమని భారత్ చెబుతోంది.
రెండో రోజు సమావేశాల్లో ప్రపంచ పాలనలో సంస్కరణలు, ఐక్యరాజ్యసమితి భద్రతా మండలిలో మార్పులు, గ్లోబల్ సౌత్కు మరింత ప్రాతినిధ్యం, సాంకేతిక పరిజ్ఞానం, వాణిజ్యం, ఇంధన భద్రత, అంతర్జాతీయ శాంతి వంటి అంశాలపై మరిన్ని చర్చలు జరిగే అవకాశం ఉంది. భారత్ వేదికగా బ్రిక్స్ దేశాలు ప్రపంచ ఆర్థిక, రాజకీయ వ్యవస్థలో తమ పాత్రను మరింత బలోపేతం చేసుకునే దిశగా అడుగులు వేస్తున్న నేపథ్యంలో.. ఢిల్లీ సదస్సు ప్రపంచ దృష్టిని ఆకర్షిస్తోంది.
