- టీజీఐఐసీ వేలంలో జోక్యానికి నిరాకరణ.
- అభ్యంతరాలుంటే హైకోర్టునే ఆశ్రయించాలని స్పష్టీకరణ.
హైదరాబాద్, మహా.
హైదరాబాద్ రాయదుర్గం పాన్మక్తా భూముల ఈ-వేలం వ్యవహారం కీలక మలుపు తిరిగింది. తెలంగాణ పారిశ్రామిక మౌలిక వసతుల సంస్థ నిర్వహిస్తున్న వేలం ప్రక్రియలో జోక్యం చేసుకునేందుకు సుప్రీంకోర్టు నిరాకరించినట్లు తాజా న్యాయపరమైన పరిణామాలు వెల్లడిస్తున్నాయి. దీంతో ప్రతిపాదిత భూముల వేలానికి సర్వోన్నత న్యాయస్థానం నుంచి తక్షణ అడ్డంకి తొలగినట్లయింది.
రాయదుర్గం పాన్మక్తాలోని జ్ఞాననగర్ ప్రాంతంలో సర్వే నంబర్ 83/1లో 5.25 ఎకరాలు, 5.38 ఎకరాలు కలిపి మొత్తం 10.63 ఎకరాల భూమిని టీజీఐఐసీ ఈ-వేలానికి పెట్టింది. ఎకరాకు రూ.175 కోట్ల కనీస ధర నిర్ణయించింది. దీంతో ఈ రెండు స్థలాల కనీస విలువే దాదాపు రూ.1,860 కోట్లకు చేరుతోంది. పోటీ బిడ్లు పెరిగితే రూ.2,000–2,500 కోట్ల వరకు సమీకరించే అవకాశం ఉందని అప్పట్లో అంచనాలు వెలువడ్డాయి.
కోర్టు జోక్యానికి నిరాకరణ
వేలాన్ని సవాలు చేస్తూ దాఖలైన పిటిషన్పై సుప్రీంకోర్టు ధర్మాసనం జోక్యం చేసుకోకుండా, అభ్యంతరాలు ఉంటే సంబంధిత హైకోర్టులో పరిష్కరించుకోవాలని సూచించినట్లు సమాచారం. దీంతో వేలం ప్రక్రియను నిలిపివేయాలన్న ప్రయత్నానికి సుప్రీంకోర్టు స్థాయిలో తక్షణ ఉపశమనం లభించలేదు.
అయితే రాయదుర్గం భూములపై న్యాయపరమైన వివాదాలు పూర్తిగా ముగిశాయని భావించడం సరికాదు. ఇదే ప్రాంతంలోని భూములపై గతంలోనూ వివిధ న్యాయపరమైన వివాదాలు కొనసాగాయి. 2025లో సుప్రీంకోర్టు సర్వే నంబర్ 83కు సంబంధించిన విస్తృత భూ వివాదాన్ని పరిశీలించిన తీర్పు కూడా ఉంది.
‘వారసత్వ ప్రాంతం’ అంటూ అభ్యంతరాలు
తాజా వేలంపై మరోవైపు వారసత్వ పరిరక్షణకు సంబంధించిన అభ్యంతరాలు కూడా వ్యక్తమయ్యాయి. దుర్గం చెరువు పరిసరాల్లోని రాతి నిర్మాణాలు, కొండలు 2003లో జారీ చేసిన ప్రభుత్వ ఉత్తర్వు పరిధిలోని వారసత్వ ప్రాంతానికి సంబంధించినవని కొందరు వాదిస్తున్నారు. ఈ నేపథ్యంలో వేలాన్ని నిలిపివేయాలని కోరుతూ తెలంగాణ హైకోర్టులో పిటిషన్ దాఖలైంది. హైకోర్టు రాష్ట్ర ప్రభుత్వాన్ని వివరణ కోరింది.
అయితే టీజీఐఐసీ మాత్రం వేలానికి ప్రతిపాదించిన స్థలాలు వారసత్వ రక్షిత ప్రాంతంలో లేవని స్పష్టం చేసింది. 2008లోనే హైదరాబాద్ మహానగరాభివృద్ధి సంస్థ అనుమతులతో జ్ఞాననగర్ లేఅవుట్ అభివృద్ధి జరిగిందని, దుర్గం చెరువుకు అవసరమైన రక్షణ దూరాన్ని కూడా పాటిస్తున్నామని సంస్థ అధికారులు పేర్కొన్నారు.
గత వేలాలతో పెరిగిన భూముల విలువ
రాయదుర్గం ప్రాంతంలో ప్రభుత్వ భూములకు భారీ ధరలు పలుకుతున్నాయి. జూన్లో 5.09 ఎకరాల స్థలం ఎకరాకు రూ.204 కోట్ల ధరకు విక్రయమై మొత్తం రూ.1,038.36 కోట్ల ఆదాయం సమకూరింది. అంతకుముందు 6.29 ఎకరాల స్థలం ఎకరాకు రూ.237 కోట్లకు విక్రయమైంది. ఈ రెండు లావాదేవీలతో కలిపి 11.38 ఎకరాలకు రూ.2,529 కోట్ల ఆదాయం వచ్చింది.
ఈ నేపథ్యంలో ప్రస్తుతం ఎకరాకు రూ.175 కోట్ల కనీస ధర నిర్ణయించడం కూడా హైదరాబాద్లోని అత్యంత విలువైన ప్రభుత్వ భూములపై ఉన్న డిమాండ్కు అద్దం పడుతోంది.
వేలం కొనసాగుతుందా?
సుప్రీంకోర్టు జోక్యం చేసుకోకపోవడంతో టీజీఐఐసీకి వేలం ప్రక్రియను ముందుకు తీసుకెళ్లే అవకాశం ఏర్పడింది. అయితే భూముల వారసత్వ స్థితి, యాజమాన్య హక్కులు, గత న్యాయ వివాదాలు వంటి అంశాలపై హైకోర్టులోని ఇతర వ్యవహారాలు ఏ దిశగా వెళ్తాయన్నది కీలకం.
అంటే సుప్రీంకోర్టులో తక్షణ అడ్డంకి తొలగినా.. రాయదుర్గం భూముల వివాదానికి పూర్తిగా తెరపడినట్లు మాత్రం కాదు. హైకోర్టులో పెండింగ్లో ఉన్న అంశాలు, భూముల చట్టబద్ధ స్థితిపై వచ్చే తీర్పులు తదుపరి పరిణామాలను నిర్ణయించే అవకాశముంది.
హైదరాబాద్ భూములపై మరో భారీ పందెం
రాయదుర్గం వేలం కేవలం ప్రభుత్వ ఆదాయ సమీకరణ వ్యవహారం మాత్రమే కాదు. హైదరాబాద్ పశ్చిమ ప్రాంతంలో భూముల విలువ ఏ స్థాయికి చేరిందో కూడా ఇది వెల్లడిస్తోంది. ఒకవైపు ప్రభుత్వం ఆస్తుల నగదీకరణ ద్వారా భారీ ఆదాయం సమీకరించాలని చూస్తుండగా.. మరోవైపు పర్యావరణం, వారసత్వ సంపద, భూముల హక్కులకు సంబంధించిన అంశాలు వివాదాలకు కారణమవుతున్నాయి.
