• 94 ఏళ్ల వయసులో కన్నుమూత.
• ఏడు దశాబ్దాల సినీ ప్రస్థానానికి ముగింపు.
హైదరాబాద్, మహా.
భారతీయ చిత్రసీమలో తనదైన విలక్షణ నటనతో చెరగని ముద్ర వేసిన ప్రముఖ సీనియర్ నటి ‘షావుకారు’ జానకి ఇక లేరు. 94 ఏళ్ల వయసులో చెన్నైలోని కావేరి ఆసుపత్రిలో చికిత్స పొందుతూ ఆమె కన్నుమూశారు. ఏడు దశాబ్దాలకు పైగా సాగిన సినీ ప్రస్థానంలో దాదాపు 400 చిత్రాల్లో నటించిన జానకి.. కథానాయికగా, సహాయ నటిగా, క్యారెక్టర్ ఆర్టిస్ట్గా విభిన్న పాత్రల్లో ప్రేక్షకులను మెప్పించారు. ఆమె మృతి తెలుగు, తమిళ చిత్ర పరిశ్రమల్లో తీవ్ర విషాదాన్ని నింపింది.
తొలి చిత్రంతోనే ఇంటిపేరుగా ‘షావుకారు’
1931 డిసెంబరు 12న రాజమండ్రిలో శంకరమంచి వెంకోజీరావు, శచీదేవి దంపతులకు జానకి జన్మించారు. చిన్ననాటి నుంచే కళలపై ఆసక్తి పెంచుకున్న ఆమె 11 ఏళ్ల వయసులోనే రేడియో కార్యక్రమాల్లో పాల్గొన్నారు. ఆ తర్వాత సినిమాల్లోకి ప్రవేశించి అంచెలంచెలుగా తనకంటూ ప్రత్యేక గుర్తింపు తెచ్చుకున్నారు.
1949లో ‘రక్షరేఖ’ చిత్రంతో వెండితెరకు పరిచయమైనా.. 1950లో ఎల్.వి. ప్రసాద్ దర్శకత్వంలో తెరకెక్కిన ‘షావుకారు’ చిత్రం ఆమె సినీ జీవితాన్ని మలుపుతిప్పింది. అందులో ‘సుబ్బులు’ పాత్రలో ఆమె చూపిన సహజ నటన ప్రేక్షకులను విశేషంగా ఆకట్టుకుంది. ఆ సినిమా పేరే ఆమెకు శాశ్వతంగా ఇంటిపేరుగా మారింది. అదే సమయంలో నందమూరి తారకరామారావు కథానాయకుడిగా, జానకి కథానాయికగా చేసిన తొలి చిత్రం కూడా ఇదే కావడం విశేషం.
ఐదు భాషల్లో.. వందలాది పాత్రల్లో
తెలుగు, తమిళం, కన్నడ, హిందీ, మలయాళ భాషల్లో కలిపి దాదాపు 385కి పైగా చిత్రాల్లో నటించిన జానకి.. 200కు పైగా సినిమాల్లో కథానాయికగా కనిపించారు. ఎన్టీఆర్, అక్కినేని నాగేశ్వరరావు, ఎంజీఆర్, శివాజీ గణేశన్, డాక్టర్ రాజ్కుమార్ వంటి అగ్ర కథానాయకులతో కలిసి నటించి తన ప్రత్యేకతను చాటుకున్నారు.
నటిగా ఆమె ప్రస్థానంలో మరో అరుదైన ఘనత కూడా ఉంది. ఆంధ్రప్రదేశ్ మాజీ ముఖ్యమంత్రి ఎన్టీఆర్, తమిళనాడు మాజీ ముఖ్యమంత్రులు ఎంజీఆర్, జయలలిత, కరుణానిధిలతో కలిసి నటించిన కథానాయికగా ఆమెకు ప్రత్యేక గుర్తింపు లభించింది.
కథానాయిక నుంచి క్యారెక్టర్ నటిగా..
1970ల మధ్యకాలం తర్వాత కథానాయిక పాత్రలకు దూరమై సహాయ, కీలక పాత్రల్లో రాణించారు. వయసుకు తగిన పాత్రలను ఎంచుకుంటూనే తన నటనా వైవిధ్యాన్ని కొనసాగించారు. ‘సంసారం ఒక చదరంగం’ చిత్రంలోని చిలకమ్మ పాత్ర ఆమెకు విశేష ప్రశంసలు తెచ్చిపెట్టింది. ఈ చిత్రానికి గాను ఆమె నంది పురస్కారాన్ని అందుకున్నారు.
‘రోజులు మారాయి’, ‘మంచి మనసులు’, ‘డాక్టర్ చక్రవర్తి’, ‘గీతాంజలి’, ‘తాయారమ్మ బంగారమ్మ’ తదితర చిత్రాల్లో ఆమె పోషించిన పాత్రలు ప్రేక్షకుల జ్ఞాపకాల్లో నిలిచిపోయాయి. వయసు పెరిగినా నటనకు దూరం కాకుండా చివరి దశ వరకు సినిమాల్లో కొనసాగారు. 2023లో విడుదలైన ‘అన్నీ మంచి శకునములే’ ఆమె చివరి చిత్రంగా నిలిచింది.
పద్మశ్రీతో సహా ఎన్నో గౌరవాలు
సినీ రంగానికి ఆమె చేసిన విశిష్ట సేవలకు అనేక పురస్కారాలు, సత్కారాలు లభించాయి. అరిజోనా విశ్వవిద్యాలయం నుంచి గౌరవ డాక్టరేట్ అందుకున్నారు. కేంద్ర ప్రభుత్వం 2022లో ఆమెను పద్మశ్రీ పురస్కారంతో సత్కరించింది.
నటిగానే కాకుండా రేడియో వ్యాఖ్యాతగా, వ్యాపారవేత్తగా కూడా ఆమె తన ప్రతిభను చాటుకున్నారు. బహుముఖ ప్రజ్ఞతో తెలుగు, తమిళ చిత్రసీమల్లో తనకంటూ ప్రత్యేక అధ్యాయాన్ని లిఖించుకున్నారు.
కళామతల్లి ఒడిలో శాశ్వతంగా..
‘షావుకారు’ జానకి ప్రయాణం ఒక సాధారణ నటి ప్రస్థానం కాదు. కథానాయికగా వెలుగొందిన కాలం నుంచి తల్లిగా, అత్తగా, పెద్దమనిషిగా, భావోద్వేగభరితమైన పాత్రల్లో జీవించిన దశ వరకు.. ప్రతి తరంతోనూ ఆమెకు అనుబంధం ఏర్పడింది. తెరపై ఆమె పలికించిన సంభాషణలు, పండించిన హాస్యం, ఆవిష్కరించిన భావోద్వేగాలు ప్రేక్షకుల హృదయాల్లో చిరస్థాయిగా నిలిచిపోనున్నాయి.
తెరపై ‘షావుకారు’గా మొదలైన ఆ ప్రస్థానం.. పద్మశ్రీతో శిఖరాన్ని చేరి.. ఇప్పుడు జ్ఞాపకాల వెండితెరపై శాశ్వతంగా నిలిచిపోయింది.
